Thở hắt là gì? Khi nào là phản xạ, khi nào cần đi khám?
Thở hắt là cách gọi một hơi thở ra đột ngột và mạnh qua mũi hoặc miệng. Hiện tượng có thể thoáng qua sau khi gắng sức hoặc thả lỏng.
Nên đi khám nếu tình trạng lặp lại lúc nghỉ, khi ngủ hoặc kèm hụt hơi. Gọi 115 nếu khó thở dữ dội, tức nặng ngực, tím môi hoặc người bệnh bất tỉnh và chỉ thở ngáp cá.
Bài viết gồm 4 phần về nguyên nhân và dấu hiệu đi kèm, cách xử trí, các thói quen chăm sóc nhịp thở và lưu ý khi theo dõi.
Khi nào thở hắt cần được bác sĩ kiểm tra?
Nếu chỉ thở ra mạnh một hơi sau khi gắng sức rồi thở đều lại, có thể nghỉ và theo dõi. Nếu hiện tượng lặp lại lúc nghỉ, khi nằm hoặc kèm hụt hơi hay khó thở, nên đi khám để xác định nguyên nhân. [1]
Vì sao có người thở hắt sau khi căng thẳng hoặc gắng sức?
Sau khi vận động hoặc vừa thả lỏng, có người thở ra một hơi mạnh rồi trở lại nhịp thở đều. Bạn có thể ghi lại thời điểm và hoạt động đang làm nếu tình trạng lặp lại, nhất là khi kèm hụt hơi hoặc khò khè. [1]
Khi nào thở hắt kèm khó thở cần gọi cấp cứu?
Làm gì khi hơi thở ra mạnh chỉ thoáng qua?
Khi vẫn tỉnh táo và cơn đang dịu, hãy ngồi nghỉ, tựa tay vào chỗ chắc chắn nếu cần và thả lỏng vai. Khi dễ thở hơn, có thể hít nhẹ qua mũi nếu thoải mái rồi thở ra chậm qua môi chúm. [5]
Thói quen nào giúp chăm sóc nhịp thở hằng ngày?
Khi nào cần kiểm tra hơi thở bất thường lúc ngủ?
Nên đi khám nếu thường xuyên ngáy to, thở hổn hển, có những quãng ngừng thở hoặc tỉnh giấc vì nghẹt thở. Người nằm cạnh có thể giúp ghi nhận những quãng ngừng thở. Buồn ngủ ban ngày cũng là một dấu hiệu nên kể với bác sĩ. [6]
Cần chú ý gì khi trẻ nhỏ hoặc người cao tuổi thở bất thường?
Mục lục bài viết (8 mục)
Thở hắt có thể xảy ra lúc bạn vừa chạy vội để kịp chuyến xe hoặc thả lỏng sau một tình huống căng thẳng. Hơi thoát ra mạnh trong chốc lát rồi nhịp thở lại đều.
Khi hiện tượng lặp lại, hãy chú ý nó xuất hiện lúc nghỉ, lúc ngủ hay khi vận động và có kèm hụt hơi hoặc khó thở hay không. Những chi tiết này giúp bạn biết khi nào cần đi khám. [1]
1. Thở hắt ra là bệnh gì? Nguyên nhân và dấu hiệu đi kèm
Thở hắt là cách gọi một lần thở ra đột ngột, mạnh và nhanh hơn mức thường ngày, khiến hơi bật ra nhanh qua mũi hoặc miệng, đôi lúc nghe thành tiếng “phù” khá rõ.
Một hơi thở ra mạnh rồi trở lại nhịp thở đều có thể xảy ra sau khi gắng sức hoặc thả lỏng. Nếu hiện tượng lặp lại lúc nghỉ hoặc đi kèm triệu chứng khác, hãy ghi nhận bối cảnh và các dấu hiệu trong bảng để trao đổi với bác sĩ. [1]
| Nhóm yếu tố | Điều cần lưu ý | Dấu hiệu đi kèm |
|---|---|---|
| Mệt mỏi, căng thẳng hoặc vừa gắng sức | Một hơi thở ra mạnh có thể xuất hiện lúc nghỉ sau khi vừa gắng sức hoặc thả lỏng. | Hơi thở sớm trở lại bình thường và người đó vẫn tỉnh táo, sinh hoạt được. |
| Bệnh hô hấp | Hen và bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính là các ví dụ có thể gây khó thở. | Ho, khò khè hoặc hụt hơi lặp lại. [1] |
| Trào ngược dạ dày thực quản | Trào ngược có thể gây ho kéo dài hoặc khàn tiếng. Một hơi thở ra mạnh riêng lẻ không đủ để nhận biết trào ngược. | Ợ nóng, ợ chua hoặc có vị chua trong miệng. [7] |
| Vấn đề tim mạch | Một số bệnh tim có thể gây khó thở khi gắng sức hoặc khi nằm. | Dễ mệt khi vận động, khó thở khi nằm hoặc phù mắt cá chân. [1] [8] |
1.1. Thở hắt khi ngủ cần lưu ý gì?
Nếu thường xuyên ngáy to, thở hổn hển, có quãng ngừng thở hoặc giật mình vì nghẹt thở khi ngủ, nên đi khám. Buồn ngủ vào ban ngày hoặc đau đầu lúc thức dậy cũng là thông tin hữu ích. [6]
1.2. Thở hắt ở trẻ nhỏ và người cao tuổi
Ở trẻ nhỏ, gọi 115 nếu trẻ rên theo nhịp thở, rút lõm dưới xương sườn, tím môi, có quãng ngừng thở hoặc khó đánh thức. Ở người cao tuổi, khó thở dữ dội, tím tái hoặc lú lẫn đột ngột cũng cần cấp cứu. [1] [4] [9]
2. Xử trí khi thở ra mạnh bất thường và dấu hiệu cần khám
Gọi cấp cứu 115 ngay nếu người bệnh khó thở dữ dội, không nói được thành câu, tức nặng ngực, đau lan ra tay, lưng, cổ hoặc hàm, tím môi hay đột ngột lú lẫn. [1] [9]
Nên đi khám sớm nếu thở hắt hay hụt hơi lặp lại khi nghỉ, khi làm việc nhẹ hoặc khi nằm. Nếu triệu chứng đang tăng hoặc có chóng mặt và khó thở, cần được đánh giá y tế sớm. [1]
2.1. Phân biệt thở hắt với thở ngáp cá
Thở ngáp cá có thể là những hơi hớp rời rạc, ngắt quãng ở người đã bất tỉnh. Nếu người đó không đáp ứng và không thở bình thường hoặc chỉ thở ngáp cá, gọi 115 ngay và bắt đầu hồi sức tim phổi (CPR) theo hướng dẫn của tổng đài. [2] [3] [9]
2.2. Ngồi nghỉ và điều chỉnh nhịp thở
Nếu cảm giác chỉ thoáng qua, đang dịu và người bệnh vẫn tỉnh táo, hãy ngồi nghỉ, thả lỏng vai và nới trang phục bó chặt. Khi đã dễ thở hơn, có thể hít nhẹ qua mũi nếu thấy thoải mái, rồi thở ra từ từ qua môi chúm nhẹ. [5]
Chọn nơi thoáng và tránh khói bụi nếu có thể di chuyển an toàn. Nếu khó thở tăng lên hoặc xuất hiện dấu hiệu cấp cứu, gọi 115. [1] [9]
3. 3 nhóm thói quen hỗ trợ nhịp thở và lưu ý về môi trường
Bắt đầu từ một thay đổi phù hợp với thể trạng, như vận động nhẹ, ngủ đủ hoặc tránh khói thuốc. Nếu hay khó thở lúc nghỉ hoặc khi làm việc nhẹ, hãy đi khám để tìm nguyên nhân. [1]
| Nhóm thói quen | Nên làm | Nên hạn chế |
|---|---|---|
| Ăn uống | Ăn đủ chất, uống nước theo nhu cầu và chia bữa nếu dễ đầy bụng. | Ăn quá no hoặc nằm ngay sau ăn nếu hay trào ngược. |
| Sinh hoạt | Duy trì giờ ngủ đều đặn và dành thời gian nghỉ khi mệt. | Thức khuya, làm việc quá sức và tiếp xúc khói thuốc. |
| Tập luyện | Vận động vừa sức khi cơ thể ổn định. Nếu được hướng dẫn bài tập thở, tập nhẹ khi thấy thoải mái. [5] | Cố tiếp tục tập khi khó thở, đau ngực hoặc chóng mặt. |
Khi môi trường nhiều khói bụi, ưu tiên giảm thời gian tiếp xúc và tránh khu vực có khói hoặc mùi hóa chất.
4. Tổng kết và sản phẩm hỗ trợ sức khỏe của Dược Bình Đông
Một hơi thở hắt riêng lẻ có thể tự dịu. Nếu hiện tượng lặp lại lúc nghỉ hoặc khi ngủ, hãy ghi lại thời điểm, hoạt động và dấu hiệu đi kèm để trao đổi với bác sĩ. [1] [6]
TPBVSK Thiên Môn Bổ Phổi có công dụng giúp bổ phổi và hỗ trợ giảm ho do viêm họng, viêm phế quản. [10]
TPBVSK Bát Tiên Bình Đông có công dụng hỗ trợ bồi bổ cơ thể và giảm mệt mỏi. Xem đối tượng sử dụng trên nhãn sản phẩm. [11]
Thực phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.
